Πώς το ευρώ μπαίνει αθόρυβα σε μια πολύ ευρωσκεπτικιστική χώρα
![Πώς το ευρώ μπαίνει αθόρυβα σε μια πολύ ευρωσκεπτικιστική χώρα](https://www.moneyreview.gr/wp-content/uploads/2023/11/Czech_Republic_tsexia_shutterstock-768x480.jpg)
Η κυβέρνηση δεν έχει σχέδιο για την υιοθέτηση του ευρώ, οι πολίτες δεν το θέλουν και η κεντρική τράπεζα θέλει να διατηρήσει τον έλεγχο των επιτοκίων. Σχεδόν δύο δεκαετίες μετά την είσοδό της στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η Τσεχία δεν βρίσκεται ούτε καν κοντά στον στόχο να μπει στη ζώνη του ευρώ. Πρόκειται, άλλωστε, για μια από τις πιο ευρωσκεπτικιστικές χώρες της Ευρώπης. Όμως οι επιχειρήσεις έχουν άλλη άποψη και καθώς παίρνουν τα πράγματα στα χέρια τους, σπρώχνουν την Τσεχία προς ένα μέρος στο οποίο πολιτικοί και κεντρικοί τραπεζίτες δεν θέλουν να πάνε.
Τα στοιχεία από την κεντρική τράπεζα της Τσεχίας δείχνουν ότι για πρώτη φορά, τα μισά από τα ανοικτά επιχειρηματικά δάνεια από τις τσεχικές τράπεζες είναι σε ξένο νόμισμα –κυρίως ευρώ. Τα νούμερα είναι ακόμα μεγαλύτερα εάν συνυπολογιστούν και τα δάνεια από ξένες τράπεζες. Επιπλέον, περίπου το 20% από το εγχώριο εμπόριο μεταξύ τσεχικών εταιρειών πραγματοποιείται σε ευρώ, ενώ πολλοί εξαγωγείς πληρώνουν τους τοπικούς προμηθευτές τους σε ευρώ αντί σε κορώνες, σύμφωνα με το Bloomberg.
«Η κορώνα είναι μόνο ένα νόμισμα ‘μερικής απασχόλησης’ γιατί οι μεγάλες επιχειρήσεις που κυριαρχούν στην οικονομία έχουν υιοθετήσει σε μεγάλο βαθμό το ευρώ», λέει στο πρακτορείο ο Tomas Kolar, διευθύνων σύμβουλος της Linet Group, μιας εταιρείας που φτιάχνει κρεβάτια υψηλής τεχνολογίας για νοσοκομεία και άλλο εξοπλισμό. «Δεν υπάρχει κανένας καλός λόγος να μην έχουμε το ευρώ, αλλά οι πολιτικοί φοβούνται ακόμα και να ανοίξουν το θέμα, πολύ περισσότερο να το εξηγήσουν στους ψηφοφόρους».
Η Linet πραγματοποιεί τζίρο 360 εκατ. ευρώ και σχεδόν το σύνολο των πωλήσεών της προέρχεται από εξαγωγές προς 150 χώρες. Ο Kolar στράφηκε από την κορώνα στο ευρώ για να περιορίσει τις ζημιές από τις μεταβολές της ισοτιμίας.
Από το 2004, όταν η Ευρωπαϊκή Ένωση άρχισε την μεγάλη επέκτασή της προς τα ανατολικά, η Σλοβενία, η Σλοβακία, η Εσθονία, η Λετονία, η Λιθουανία και πιο πρόσφατα η Κροατία, υιοθέτησαν το ευρώ. Η Βουλγαρία επίσης στοχεύει να κάνει τη μετάβαση, ενώ η Τσεχία, μαζί με την Ουγγαρία και την Πολωνία, έχουν κατ΄ επανάληψη καθυστερήσει την αντικατάσταση των εθνικών νομισμάτων τους.
Και αυτό, παρότι η Τσεχία βρίσκεται σε καλύτερη κατάσταση για να πιάσει τα κριτήρια του Μάαστριχτ, για την ένταξη στο ευρώ. Το χρέος της χώρας είναι ένα από τα χαμηλότερα σε σχέση με το ΑΕΠ στην Ευρώπη, ενώ η οικονομία βρίσκεται σε τροχιά επίτευξης των όρων για τον πληθωρισμό και το δημοσιονομικό έλλειμμα.
Άλλωστε, από πολλές απόψεις, αυτή η χώρα των 11 εκατ. ατόμων αποτελεί ένα success story στον μετα-κομουνιστικό μετασχηματισμό. Μια βιομηχανία αυτοκινήτων που ανθεί, βοήθησε τους Τσέχους να ξεπεράσουν χώρες όπως η Ισπανία και η Ελλάδα σε επίπεδο διαβίωσης, όπως φαίνεται από το κατά κεφαλήν ΑΕΠ, σημειώνει το Bloomberg.
Όμως, λίγες χώρες είναι τόσο ευρωσκεπτικιστικές όσο η Τσεχία. Οι δημοσκοπήσεις ανάμεσα στα κράτη της Ε.Ε. που δεν έχουν ακόμα υιοθετήσει το κοινό νόμισμα δείχνουν ότι οι Τσέχοι εμφανίζουν το χαμηλότερο ποσοστό στήριξης προς το ευρώ.
Οι πολίτες ανησυχούν κυρίως για το πιθανό κόστος στην περίπτωση που κάποια χώρα της Ευρωζώνης χρειαστεί διάσωση, αλλά και για τις ανατιμήσεις σε προϊόντα και υπηρεσίες από τη μετάβαση στο ευρώ. Και με δεδομένη αυτή τη χλιαρή στάση των ψηφοφόρων, το θέμα μετά βίας μπαίνει στην πολιτική ατζέντα.
Αυτό σημαίνει ότι οι επιχειρήσεις σε μια χώρα που πουλά τα δύο τρίτα των εξαγωγών της προς την Ευρωζώνη, έχουν πρόβλημα. Καθώς τα νομίσματα γίνονται πιο ευμετάβλητα, λόγω της αυξημένης γεωπολιτικής αστάθειας, η ενσωμάτωση της Τσεχίας σε μία οικονομική ένωση ύψους 13 τρισ. ευρώ, προσφέρει μεγαλύτερη προστασία, λένε οι επιχειρηματίες.
Εξάλλου, οι αυξημένες μεταβολές της κορώνας τα τελευταία χρόνια, ενισχύουν την ελκυστικότητα του κοινού νομίσματος.
Με τους εξαγωγείς να αποτελούν την ραχοκοκαλιά της οικονομίας, όλο και περισσότερες εταιρείες παίρνουν μέρος σε αυτή την «τάση της αυθόρμητης ‘ευρω-ποίησης’», λέει ο Radek Spicar, αντιπρόεδρος της ένωσης βιομηχανιών, που εκπροσωπεί 11.000 εργοδότες. «Υπό την επιρροή των μεγάλων επιχειρήσεων, και άλλα κομμάτια της οικονομίας θα κάνουν σταδιακά τη μετάβαση και θα λειτουργούν με το ευρώ».
moneyreview.gr
Διαβάστε επίσης:
Ποια χώρα «γέννησε» την ιδιοφυΐα που θα μπει στο χαρτονόμισμα των 500 ευρώ;
«Σύννεφα» στην οικονομία της Ευρωζώνης – Συρρίκνωση το γ’ τρίμηνο