Κεντρικές τράπεζες: Ισορροπία μεταξύ πληθωρισμού και χρηματοπιστωτικής σταθερότητας
![Κεντρικές τράπεζες: Ισορροπία μεταξύ πληθωρισμού και χρηματοπιστωτικής σταθερότητας](https://www.moneyreview.gr/wp-content/uploads/2023/03/ecb_reuters_Kai_Pfaffenbach-1-768x480.jpg)
Oι διαμορφωτές νομισματικής πολιτικής της Ευρωζώνης επανεξετάζουν το «μονοπάτι» των επιτοκιακών αυξήσεων μετά την πρόσφατη τραπεζική κρίση, παραμένοντας ταυτοχρόνως δεσμευμένοι στην τιθάσευση του δομικού πληθωρισμού. Και εδώ ακριβώς αρχίζουν τα δύσκολα, με ορισμένους αναλυτές να κάνουν λόγο για την απαρχή μίας αρκετά επώδυνης διαδικασίας με αβέβαιες προοπτικές.
Παρά τον πανικό που ώθησε πολλούς επενδυτές να αποσύρουν τοποθετήσεις αλλά και καταθέσεις από τον τραπεζικό κλάδο, αλλά και τις φωνές για μία παύση των επιτοκιακών αυξήσεων, η ΕΚΤ αύξησε τα επιτόκια ξανά κατά 50 μονάδες βάσης στη συνεδρίαση του Μαρτίου.
Οι τιμές καταναλωτή υποχώρησαν σημαντικά το Μάρτιο στο 6,9% σε ετήσια βάση, κυρίως χάρη στη σημαντική πτώση των τιμών ενέργειας, όμως ο δομικός πληθωρισμός, που εξαιρεί τις τιμές τροφίμων και ενέργειας, αυξήθηκε στο ιστορικό υψηλό του 5,7%.
Τα γεγονότα όμως του προηγούμενου μηνός έκαναν ορισμένους διαμορφωτές νομισματικής πολιτικής – όπως το “γεράκι” τον Αυστριακό κεντρικό τραπεζίτη Ρόμπερτ Χόλζμαν – να επανεξετάσουν τη στάση τους.
Μέχρι πρότινος υποστήριζε ότι η ΕΚΤ θα έπρεπε να εξετάσει το ενδεχόμενο να προχωρήσει σε νέα αύξηση των 50 μονάδων βάσης στη συνεδρίαση του Μαίου. Όμως, την προηγούμενη εβδομάδα δήλωσε στο CNBC ότι τα «πράγματα έχουν αλλάξει» σε σχέση με τα σχόλια που έκανε πριν από δύο μήνες και ότι η κεντρική τράπεζα θα πρέπει τώρα να αξιολογήσει διαφορετικά την κατάσταση.
Ωστόσο, το θέμα είναι ότι η επιμονή του δομικού πληθωρισμού θα πρέπει ακόμη να ληφθεί υπόψη χωρίς να είναι το μοναδικό σημείο που έχει σημασία, καθώς οι χρηματοοικονομικές συνθήκες αυστηροποιούνται και η πρόσβαση στις πιστώσεις μειώνεται για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
«Αυτό που έχει σημασία τώρα είναι η κατάσταση στις χρηματοοικονομικές αγορές. Εάν η κατάσταση επιδεινωθεί, γίνει δηλ. πιο δύσκολο για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις να λαμβάνουν πιστώσεις, αυτό θα πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπόψη», ανέφερε ο Χόλζμαν.
Αυτός ο επιφυλακτικός τόνος υπογραμμίστηκε και από τον Ιγνάσιο Βίσκο, τον διοικητή της κεντρικής τράπεζας της Ιταλίας, που έχει πολύ πιο ήπιες απόψεις ως προς τη νομισματική πολιτική. Ο αξιωματούχος ανέφερε ότι η χρηματοοικονομική αναστάτωση είναι ένας από τους βασικούς παράγοντες που ασκούν καθοδικές πιέσεις στις προοπτικές της οικονομίας.
Πόσο εξισορροπιστικές μπορούν να γίνουν όμως οι επόμενες κινήσεις της ΕΚΤ;
Ο πληθωρισμός παραμένει υψηλός, ενώ την ίδια ώρα υπάρχουν κίνδυνοι για την χρηματοοικονομική σταθερότητα. Από τη μία προβάλεται το επιχείρημα ότι οι αγορές εργασίας είναι υπερβολικά ισχυρές, πολύ πιο ισχυρές απ΄ό,τι αναμενόταν που οδηγεί στο συμπέρασμα ότι τα επιτόκια θα πρέπει να συνεχίσουν να αυξάνονται για να αντιμετωπίσουν το πρόβλημα του πληθωρισμού και από την άλλη αρχίζουν να γίνονται αισθητές οι παρενέργειες αυτής της αυστηρής νομισματικής πολιτικής σε άλλους κλάδους της οικονομίας.
Η πρόεδρος της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, επανέλαβε πάντως ότι η κεντρική τράπεζα είναι έτοιμη να ανταποκριθεί εάν χρειαστεί για να αντιμετωπίσει τον υψηλότερο πληθωρισμό, που σημαίνει ότι η ζυγαριά αυτή τη στιγμή γέρνει προς τις συνεχιζόμενες επιτοκιακές αυξήσεις.
Ο «Μέγα Πληθωρισμός» δεν θα τελειώσει έαν πρώτα δεν το διακηρύξει η Fed
Στις ΗΠΑ μπορεί ο πληθωρισμός να αποκλιμακώθηκε το Μάρτιο, όμως είναι ακόμη πολύ νωρίς για να ισχυριστεί κάποιος ότι η απειλή αυτή έχει εξαλειφθεί, όπως χαρακτηριστικά αναφέρει ο Βίνσεντ Ρέινχαρτ, επικεφαλής οικονομολόγος της Dreyfus & Mellon.
O πληθωρισμός φαίνεται να αποθερμαίνεται – έφθασε στο 5% το Μάρτιο από το 6% του Φεβρουαρίου, στο χαμηλότερο επίπεδο από το Μάιο του 2021 – επειδή ο πρόεδρος της Fed, Τζερόμ Πάουελ, αύξησε τα επιτόκια σχεδόν από το μηδέν στο 4,75% έως 5%. Τα υψηλότερα επιτόκια καθιστούν το δανεισμό πιο ακριβό και ενθαρρύνουν την αποταμίευση έναντι των δαπανών, σε μία τάση που μπορεί να συγκρατήσει τον ρυθμό αύξησης των επιτοκιακών αυξήσεων. Ωστόσο, μπορεί να κάμψει τη ζήτηση, να αυξήσει την ανεργία και να προκαλέσει ύφεση.
Σύμφωνα με τον Ρέινχαρτ, ο «πραγματικός κίνδυνος» είναι η Fed να διακηρύξει νίκη κατά του πληθωρισμού υπερβολικά νωρίς, ειδικά εάν οι επιτοκιακές αυξήσεις αρχίσουν να πλήττουν την οικονομία. «Τι θα συμβεί εάν σε τρεις, τέσσερις μήνες όταν θα έχουμε θετικά νούμερα για τον πλξηθωρισμό και ανησυχητικές ενδείξεις για την ανεργία; Η Fed θα διακηρύξει νίκη κατά του πλξηθωρισμού;».
moneyreview.gr
Διαβάστε επίσης:
Σε υψηλά έτους το ευρώ – Προς διαφορετικούς ρυθμούς ΕΚΤ και Φέντεραλ Ριζέρβ
Reuters: Οι αξιωματούχοι της ΕΚΤ συγκλίνουν σε αύξηση επιτοκίων 25μ.β. τον Μάιο
De Guindos: Επιμένει ο δομικός πληθωρισμός στην Ευρώπη